Trong khoảng hai năm 2025–2026, gần như mọi trụ cột của hệ thống thuế với doanh nghiệp nhỏ và hộ kinh doanh đều thay đổi: quản lý thuế với thương mại điện tử (1/1/2025), quy định hoá đơn sửa đổi (1/6/2025), Luật Thuế giá trị gia tăng 2024 (1/7/2025), Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp 2025 (1/10/2025, áp dụng từ kỳ tính thuế 2025), rồi Luật Thuế tiêu thụ đặc biệt 2025, việc bỏ thuế khoán và chấm dứt lệ phí môn bài từ 1/1/2026. Mỗi mốc chạm tới một nhóm người khác nhau, và tin tức thường trộn chúng vào nhau.
Bài gom các mốc thành một lịch duy nhất, mỗi mốc ghi rõ văn bản, ai bị ảnh hưởng và việc nên làm. Chỉ những mốc đã chắc về ngày hiệu lực mới được ghi; những thay đổi khác cùng giai đoạn, như sửa đổi thuế thu nhập cá nhân hay luật quản lý thuế mới, được nhắc để theo dõi mà không ghi ngày. Thông tin tính tới tháng 11/2026; trước khi dùng cho hồ sơ thật, bạn kiểm lại tình trạng hiệu lực trên cơ sở dữ liệu văn bản pháp luật.
Lịch mốc tóm tắt
Bảng dưới xếp các mốc theo thời gian. Cột "ai cần để ý" giúp bạn bỏ qua mốc không liên quan tới mình.
| Mốc | Văn bản hoặc chính sách | Thay đổi chính | Ai cần để ý |
|---|---|---|---|
| 1/1/2025 | Luật sửa đổi một số luật lĩnh vực tài chính, trong đó có Luật Quản lý thuế | Sàn thương mại điện tử có chức năng thanh toán khấu trừ, nộp thay thuế cho hộ, cá nhân kinh doanh | Người bán online, sàn |
| 4/5/2025 | Nghị quyết 68-NQ/TW của Bộ Chính trị | Chủ trương phát triển kinh tế tư nhân, trong đó có xoá bỏ thuế khoán chậm nhất năm 2026 | Hộ kinh doanh, doanh nghiệp tư nhân |
| Tháng 5/2025 | Nghị quyết của Quốc hội về cơ chế đặc biệt phát triển kinh tế tư nhân | Miễn thuế thu nhập doanh nghiệp ba năm cho doanh nghiệp nhỏ và vừa mới; chấm dứt lệ phí môn bài từ 2026 | Doanh nghiệp mới, mọi cơ sở kinh doanh |
| 1/6/2025 | Nghị định sửa đổi quy định về hoá đơn, chứng từ | Mở rộng diện bắt buộc dùng hoá đơn máy tính tiền; quy trình xử lý hoá đơn sai | Hộ kinh doanh bán lẻ, doanh nghiệp |
| 1/7/2025 | Luật Thuế giá trị gia tăng 2024; nghị định hướng dẫn khấu trừ thuế trên nền tảng thương mại điện tử | Đổi danh mục chịu thuế, điều kiện khấu trừ, hoàn thuế; cơ chế sàn khấu trừ chạy thực tế | Doanh nghiệp, đại lý vật tư nông nghiệp, người bán online |
| 1/10/2025 | Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp 2025 (áp dụng từ kỳ tính thuế năm 2025) | Thuế suất thấp hơn cho doanh nghiệp doanh thu nhỏ; chi phí được trừ; ưu đãi | Mọi doanh nghiệp, nhất là doanh nghiệp nhỏ |
| 1/1/2026 | Luật Thuế tiêu thụ đặc biệt 2025; chuyển hộ khoán sang kê khai; chấm dứt lệ phí môn bài | Nước giải khát có đường vào diện chịu thuế theo lộ trình; hộ kinh doanh tự kê khai | Cơ sở sản xuất đồ uống, rượu bia; hộ kinh doanh |
Từ 1/7/2025, chính quyền địa phương chuyển sang mô hình hai cấp; hệ thống cơ quan thuế cũng được tổ chức lại trong năm 2025. Thay đổi này không phải luật thuế, nhưng ảnh hưởng tới việc bạn nộp hồ sơ, liên hệ ở đâu.
Mốc đầu năm 2025: thuế với thương mại điện tử
Mốc 1/1/2025 thường bị bỏ quên vì nằm trong một luật sửa nhiều luật cùng lúc, không mang tên "luật thuế". Nội dung chính với người dân là chuyển nghĩa vụ khấu trừ, nộp thay thuế sang tổ chức quản lý nền tảng thương mại điện tử có chức năng thanh toán. Mốc này đặt khung; việc khấu trừ thực tế diễn ra khi nghị định hướng dẫn có hiệu lực từ 1/7/2025.
Ai cần để ý: người bán hàng online là hộ, cá nhân kinh doanh, và các nền tảng. Việc nên làm: rà mọi kênh bán, tách kênh được khấu trừ và kênh phải tự khai, lưu chứng từ khấu trừ. Chuyên mục này có bài riêng phân tích cơ chế sàn khấu trừ thay.
Mốc này cũng nhắc một bài học về đọc luật: những luật sửa đổi nhiều luật cùng lúc thường có tên dài, ít được đưa tin, nhưng có thể chứa thay đổi lớn. Khi tra cứu, đừng chỉ tìm theo tên luật thuế mà nên tìm theo nội dung.
Mốc giữa năm 2025: hoá đơn và thuế giá trị gia tăng
Hai mốc 1/6/2025 và 1/7/2025 đi sát nhau và chạm tới gần như mọi doanh nghiệp. Quy định hoá đơn sửa đổi mở rộng diện dùng hoá đơn máy tính tiền với hộ kinh doanh bán lẻ đạt quy mô doanh thu nhất định, và viết lại cách xử lý hoá đơn sai. Một tháng sau, Luật Thuế giá trị gia tăng 2024 thay luật năm 2008, đổi danh mục chịu thuế (đáng chú ý là phân bón, máy nông nghiệp), điều kiện khấu trừ và hoàn thuế.
Ai cần để ý: kế toán doanh nghiệp (điều kiện khấu trừ, thanh toán không dùng tiền mặt), đại lý vật tư nông nghiệp (thuế suất trên hoá đơn), doanh nghiệp xuất khẩu (điều kiện hoàn), hộ kinh doanh bán lẻ (máy tính tiền).
Việc nên làm: cập nhật danh mục hàng và thuế suất trên phần mềm, sửa quy chế thanh toán nội bộ, viết lại quy trình xử lý hoá đơn sai. Với những ai chưa rà lại từ giữa 2025, càng để lâu thì sai sót trên hoá đơn và tờ khai càng tích tụ, sửa càng tốn công.
Mốc cuối năm 2025: thuế thu nhập doanh nghiệp
Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp 2025 có ngày hiệu lực 1/10/2025 nhưng áp dụng từ kỳ tính thuế năm 2025. Vì vậy với phần lớn doanh nghiệp, cảm nhận thực tế của luật này đến vào mùa quyết toán năm 2025, diễn ra trong năm 2026. Điểm đáng chú ý nhất với doanh nghiệp nhỏ là có các mức thuế suất thấp hơn mức phổ thông theo quy mô doanh thu.
Ai cần để ý: mọi doanh nghiệp, đặc biệt doanh nghiệp có doanh thu nhỏ, doanh nghiệp đang hưởng ưu đãi theo luật cũ (quy định chuyển tiếp), và doanh nghiệp mới thành lập có thể đồng thời thuộc diện miễn thuế theo nghị quyết kinh tế tư nhân.
Việc nên làm: xác định tổng doanh thu năm làm căn cứ xếp bậc thuế suất, rà ưu đãi đang hưởng, kiểm chứng từ chi phí theo nguyên tắc chi phí được trừ, đối chiếu số tạm nộp quý với số phải nộp theo luật mới.
Mốc 1/1/2026: thuế khoán, lệ phí môn bài, thuế tiêu thụ đặc biệt
Đầu năm 2026 là mốc của hộ kinh doanh. Thuế khoán bị xoá bỏ, hộ chuyển sang tự kê khai doanh thu thực tế; lệ phí môn bài chấm dứt thực hiện. Một bên thêm việc (ghi chép, kê khai), một bên bớt việc (không còn khoản lệ phí hằng năm). Cũng từ mốc này, Luật Thuế tiêu thụ đặc biệt 2025 có hiệu lực, đưa nước giải khát có đường vào diện chịu thuế với mức áp theo lộ trình, và điều chỉnh mức với rượu, bia, thuốc lá theo lộ trình nhiều năm.
Ai cần để ý: mọi hộ kinh doanh; cơ sở sản xuất, nhập khẩu đồ uống, rượu, bia, thuốc lá. Cửa hàng bán lẻ đồ uống chỉ chịu tác động qua giá nhập.
Việc nên làm với hộ kinh doanh: mở tài khoản riêng cho kinh doanh, bắt đầu sổ doanh thu, kiểm diện hoá đơn máy tính tiền, ghi lịch kỳ khai. Với cơ sở sản xuất đồ uống: kiểm nghiệm hàm lượng đường từng sản phẩm, đọc biểu thuế theo lộ trình, quyết định giữ hay điều chỉnh công thức.
Dùng lịch này cho đơn vị của bạn
Lịch chung chỉ có ích khi được chuyển thành lịch riêng của từng doanh nghiệp, hộ kinh doanh. Các bước dưới làm được trong một buổi.
- Gạch bỏ những mốc không liên quan: ví dụ hộ kinh doanh dịch vụ không sản xuất đồ uống thì bỏ mốc thuế tiêu thụ đặc biệt.
- Với mỗi mốc còn lại, ghi một câu "đơn vị mình phải làm gì" thay vì chép nội dung luật.
- Đánh dấu việc nào đã làm, việc nào chưa; với việc chưa làm, giao người và hạn hoàn thành.
- Ghi văn bản căn cứ và ngày tra cứu gần nhất cạnh mỗi mốc, để lần sau biết cần kiểm lại từ đâu.
- Đặt nhắc lịch mỗi quý một lần để tra văn bản mới, cập nhật bảng.
Doanh nghiệp có kế toán dịch vụ bên ngoài nên gửi bảng này cho họ và hỏi lại từng mốc đã được xử lý chưa. Kế toán dịch vụ thường làm đúng phần khai thuế, nhưng những việc ở phía doanh nghiệp như đổi thói quen thanh toán, chọn phần mềm hoá đơn, kiểm nhà cung cấp thì chính chủ doanh nghiệp phải làm. Một bảng chung giúp hai bên không đẩy việc cho nhau và không bỏ sót mốc nào.
Các thay đổi cần theo dõi nhưng bài không ghi mốc
Trong cùng giai đoạn còn nhiều thay đổi khác về thuế đã hoặc sẽ có hiệu lực. Bài không ghi ngày cho các mục dưới vì chưa đối chiếu đủ nguyên văn; bạn tự tra khi cần.
- Sửa đổi về thuế thu nhập cá nhân, gồm biểu thuế với tiền lương, tiền công và mức giảm trừ gia cảnh.
- Luật quản lý thuế được sửa đổi toàn diện, gồm cách quản lý thuế với hộ kinh doanh sau khi bỏ khoán.
- Các đợt giảm thuế giá trị gia tăng có thời hạn do Quốc hội quyết theo từng giai đoạn.
- Ngưỡng doanh thu không phải nộp thuế của hộ, cá nhân kinh doanh, vốn được bàn và điều chỉnh nhiều lần.
- Văn bản hướng dẫn mới của các luật đã nêu ở trên, ra theo từng đợt sau ngày luật có hiệu lực.
Một cách theo dõi gọn là đăng ký nhận thông báo văn bản mới từ cơ sở dữ liệu văn bản pháp luật hoặc cổng thông tin ngành thuế, rồi mỗi quý dành một buổi đối chiếu danh mục văn bản đang áp dụng cho đơn vị mình. Với tình huống có số tiền lớn hoặc đang tranh chấp với cơ quan thuế, hỏi luật sư trên AI Cố Vấn giúp xác định văn bản nào đang là căn cứ.
Câu hỏi thường gặp
Mốc thay đổi về thuế nào quan trọng nhất với hộ kinh doanh?
Mốc 1/1/2026 khi thuế khoán bị xoá bỏ và lệ phí môn bài chấm dứt. Hộ bán lẻ có quy mô doanh thu lớn cần chú ý thêm mốc 1/6/2025 về hoá đơn máy tính tiền, còn hộ bán online cần chú ý cơ chế sàn khấu trừ thay chạy từ 1/7/2025.
Doanh nghiệp nhỏ cần để ý những mốc nào?
Mốc 1/7/2025 với Luật Thuế giá trị gia tăng 2024 (điều kiện khấu trừ, thanh toán không dùng tiền mặt) và mốc 1/10/2025 với Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp 2025 áp dụng từ kỳ tính thuế 2025. Doanh nghiệp mới thành lập còn cần đọc nghị quyết về kinh tế tư nhân tháng 5/2025.
Vì sao các luật thuế mới lại có hiệu lực vào những ngày khác nhau?
Mỗi luật được thông qua ở kỳ họp khác nhau và Quốc hội quyết ngày hiệu lực tuỳ thời gian cần để ban hành hướng dẫn, chuẩn bị hệ thống. Các mốc 1/1 và 1/7 phổ biến vì khớp kỳ kế toán và kỳ ngân sách.
Đọc tin về luật thuế mới thế nào để khỏi nhầm với dự thảo?
Kiểm ba thông tin: văn bản đã được thông qua, ban hành hay mới là dự thảo; số hoặc tên chính xác của văn bản; ngày có hiệu lực. Thiếu một trong ba thì chưa nên dựa vào đó để thay đổi cách làm, và nên tra lại trên cơ sở dữ liệu văn bản pháp luật.
Luật thuế mới có áp dụng ngược cho các năm trước không?
Nguyên tắc chung là không, trừ khi luật quy định áp dụng cho một kỳ tính thuế cụ thể, như Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp 2025 áp dụng từ kỳ tính thuế năm 2025. Giao dịch, nghĩa vụ phát sinh trước ngày hiệu lực vẫn theo quy định cũ.
Có nên tự lập lịch tuân thủ thuế cho đơn vị mình không?
Nên. Một bảng đơn giản liệt kê kỳ khai, hạn nộp, văn bản đang áp dụng và ngày tra cứu gần nhất giúp tránh quên hạn và phát hiện sớm khi có văn bản mới. Cập nhật bảng mỗi quý là đủ với phần lớn doanh nghiệp nhỏ và hộ kinh doanh.